Poeziecentrum

Wij werken momenteel haastig aan de mobiele versie van onze vernieuwde website!
U kan de oude website nog raadplegen voor verdere informatie,
of u kan hem bekijken op uw desktop.

Poeziecentrum

De hartvinger - Paul Demets

Schilder Raoul De Keyser (1930-2012) was ‘de sfinx uit Deinze’. Tussen het begin van het nieuwe millennium en 2005 ontmoette Paul Demets zijn streekgenoot, die  een ‘sfinx’ genoemd werd omdat hij zijn werk het liefst voor zichzelf liet spreken, regelmatig. Het daagde Paul Demets uit om een bundel aan aspecten uit het oeuvre van Raoul De Keyser, vooral aan het observeren en de manier waarop dat een plaats krijgt in het werk, te wijden.
Dit is een bundel over de tussenruimte, in de betekenis die Jacques Derrida er aan gaf: het parergon. Wat naast of buiten het werk valt, is voor Derrida even belangrijk als het werk zelf. De grens tussen verschillende artistieke disciplines, bijvoorbeeld tussen poëzie en beeldende kunst, vervaagt daardoor. Een bundel die getuigt van een zoektocht naar de poëtica’s van een dichter en een schilder, die na vele jaren nu voor het eerst het licht ziet.

Paul Demets is lector in KASK (HoGent), onderwijsdidacticus aan de UGent en poëzierecensent voor onder meer De Standaard. In 2021 publiceerde hij zijn ‘predebuut’ Het web van omtrek (Poëziecentrum), een bundel waarin elk gedicht verwijst naar een werk van de overleden schilder en inwoner van zijn gemeente Roger Raveel. In het najaar publiceerde hij zijn ‘Spilliaertbundel’ De landsheer van de Lethe (Poëziecentrum), waarvan hij het manuscript in 1997 voltooide. In dat jaar werd het met de Baekelmansprijs van de KANTL bekroond, in april 2022 met de Paul Snoekprijs. Eind januari 2022 verscheen de bundel De bijendans bij De Bezige Bij.

De zon verschrompelt tot een witte dwerg - Chen Yuhong, vert. Silvia Marijnissen

De elegante verzen van de eigenzinnige schrijfster Chen Yuhong lijken een dynamisch en harmonieus samenspel van de complementaire waarden yin en yang: eenvoud wordt moeiteloos afgewisseld met meer hermetische zinnen, de lyrische, zachte toon is onderbouwd door stevige structuren, gevoelens zijn gekanaliseerd door rede, en ze kan tegelijkertijd zwaar en licht overkomen, gedetailleerd en toch gecondenseerd.

Chen Yuhong put voor haar beelden veel uit flora en fauna of een landschap (vaak gelieerd aan haar reizen naar plaatsen als Xinjiang, Japan, Tibet, of haar lange verblijf in Canada). Het zijn tijdloze gedichten vol verstilling, licht, water, maan, liefde en hoop. Via een concrete beschrijving van een vogel, een bloem, of een sterrenregen sijpelt langzaam een hele metafysische, innerlijke wereld binnen – een wereld waarin de zon verschrompelt tot een witte dwerg en waarin de maan mag zweten, een wereld waarin vaak de liefde wordt bezongen maar ook wordt stilgestaan bij grote gebeurtenissen zoals de tsunami bij Fukushima.

De Taiwanese Chen Yuhong (1952) publiceerde haar poëziedebuut relatief laat (in 1996), maar inmiddels behoort ze tot de meest gerenommeerde dichters van het land. Daarnaast publiceerde ze als vertaalster onder meer werk van Sappho, Louise Glück, Margaret Atwood, Carol Ann Duffy, Ann Carson en Elisabeth Bishop. De invloed van die schrijfsters is in haar eigen gedichten duidelijk terug te zien.

Silvia Marijnissen (1970) is vertaalster van Chineestalige literatuur. Ze is co-vertaalster van de 18e-eeuwse klassieker De droom van de rode kamer, vertaalde romans van Nobelprijswinnaar Mo Yan en van Eileen Chang, moderne poëzie van vele dichters uit China en Taiwan, en klassieke landschapspoëzie.

Ontwrichte gedichten - Elvis Peeters

Deze bundel heeft het niet met schoonschrijverij. De wereld kan niet schoongeschreven worden. De lezer van een gedicht is niet de lezer van de krant, van het internetbericht, van de wettekst, van het pamflet of de roman. Op zijn best combineert hij al deze manieren van lezen. Maar de lezer van het gedicht is niet uit op informatie, op een verhaal of een influistering. Het gedicht, dat weten we sinds het einde van de 19e eeuw, wil niet meer of minder dan de ontregeling van alle zinnen. Daar is, sinds het begin van de 21ste eeuw, de politiek in geslaagd – en misschien meer nog, al sinds het einde van de 20ste eeuw, de economie. Welk terrein ligt dan nog braak voor de poëzie?

Elvis Peeters (1957) publiceerde poëzie in de ambigue bundel Wat overblijft is het verlangen (2001) en in de dichtbundels Dichter (2008), Nu (2015), Antithesen (2018) en De wanbidder (2020).

Samen met coauteur Nicole van Bael schrijft hij ook proza en theater. In 2021 verscheen hun novelle Wat alleen wij weten met tekeningen van Charlotte Peys.

Van hee handboek - Carl De Strycker & Yves T'Sjoen

Naar aanleiding van de zeventigste verjaardag van de bijzondere dichteres Miriam Van hee, verschijnt het Van hee handboek op woendag 28 september 2022 bij PoëzieCentrum.

Miriam Van hee (1952) is een van de meest gewaardeerde dichters in het Nederlandse taalgebied. Haar bijzondere oeuvre kan rekenen op veel waardering, met de Ultima Letteren in 2017 als ultieme bekroning. In het Van hee handboek wordt haar verzameld werk belicht door meerdere specialisten. Op die manier is het handboekeen inleiding en naslagwerk bij haar poëzie.

Met bijdragen van Stefaan Evenepoel, Alexander Van de Sijpe, Patrick Peeters, Geertjan de Vugt, Yves T’Sjoen, Johan Reijmerink, Barbara Kalla, Yvan de Maesschalck, Carl De Strycker, Jooris van Hulle, Dirk De Geest, Matthieu Sergier, Elke Brems, Ad Zuiderent, Luuk Gruwez, Herman Leenders en Hester Knibbe.

De Bezige Bij brengt in september ook haar volgende dichtbundel uit: voor wie de tijd verstrijkt. In haar negende bundel deelt Miriam Van hee in heldere ritmische zinnen alledaagse observaties. Door haar woordkeuze weet ze een grotere waarheid aan het licht te brengen. Voeg de bundel toe aan je verlanglijstje in onze webshop.

In 2023 schrijven Miriam Van hee en Hester Knibbe samen het Poëziegeschenk voor de Poëzieweek 2023. Het duo is al jarenlang bevriend, waardoor zij perfect het thema vriendschap (thema Poëzieweek 2023) belichamen. Het Poëziegeschenk is gratis verkrijgbaar tijdens de Poëzieweek en bij aankoop van minstens 12,50 euro aan poëzie.

In je eentje een menigte - Henri Michaux (deel 2, 1947-1959), vert. Bart Vonck

Op 28 september verschijnt de tweede bloemlezing uit het werk van Henri Michaux bij PoëzieCentrum. Bart Vonck zorgde opnieuw voor een prachtige vertaling. Dit tweede deel omvat gedichten uit de periode 1947 - 1959 en heeft als titel In je eentje een menigte. In 2017 verscheen het eerste deel, Trage nederlaag met volle zeilen, ook bij PoëzieCentrum. Bart Vonck vertaalde voor die eerste bloemlezing werk uit de periode 1922 - 1946. Vanaf 28 september is de bloemlezing verkrijgbaar via de (web)shop van Poëziecentrum voor 22,99 euro.

De poëzie van Henri Michaux (Namen, 1899 – Parijs, 1984) behoort tot het kruim van de moderne poëzie. Zijn radicale omgang met het ‘ik’ en de verwoording ervan blijft tot vandaag grote invloed uitoefenen. Deze ruime selectie uit Michaux’ poëzie en poëtisch proza werd samengesteld, vertaald, van aantekeningen en een uitvoerig essay voorzien door Bart Vonck.

 De geschriften van Michaux getuigen van een zoektocht naar de vloeibare identiteiten van het schrijvende ‘ik’. Michaux heeft veel gereisd en de Europese cultuur benaderd uit allerlei andere tradities. Deze invraagstelling van het Westen is tot op heden vruchtbaar gebleken. Meer dan ooit duiken in de Europese cultuur ‘vreemdelingen’ op die radicale vragen stellen.

Michaux beschrijft in een sprankelende en verrassende taal over zijn positie als binnen- en buitenstaander. Het woord is een scalpel. Het resultaat een flitsende nieuwe werkelijkheid die de leesgewoonten onderuit haalt en de lezer meeneemt in een talig en geestelijk avontuur.

 Het eerste deel van de bloemlezing overspande de jaren 1922-1946. In dit tweede deel zijn gedichten uit de jaren 1947-1959 opgenomen.

 Bart Vonck (1957) is dichter (Mesmess, 2022) , poëzievertaler (uit het Spaans, Frans en Portugees) en criticus. Hij vertaalde poëzie van Federico García Lorca, Cesar Vallejo, José Angel Valente, Pablo Neruda, Antonio Gamoneda, Chantal Maillard, Guy Vaes, François Jacqmin, Ricardo Domeneck en vele anderen.

Het hier. Gedichtenboek 1962-2022 - Roger de Neef

Op 3 oktober verschijnt de verzamelbundel van Roger de Neef met als titel Het hier. Gedichtenboek 1962-2022 bij PoëzieCentrum. Vanaf dan is de bundel verkrijgbaar voor 50 euro via de (web)shop van Poëziecentrum.

Het hier. Gedichtenboek 1962-2022 is een solide verzamelbundel van Roger de Neef met daarin een zeshonderdtal, meestal herschreven gedichten. Ze werden overgehouden uit twintig eerder verschenen uitgaven en zijn aangevuld met een nog niet gepubliceerde nieuwe bundel. De dichter is vanaf de jaren 1980, vanuit een compacte puur literaire zegging, overgegaan op een organische heldere parlandopoëzie.

De titel Het hier verwijst naar de enige leef- en woonruimte waar niemand van ons zich aan kan onttrekken. De thema’s die De Neef in zijn poëzie behandelt, zijn de grote onderwerpen van de literatuur: leven en liefde, geboorte, wrevel, tijd, verdrukking van minderheden, geweld, verloedering, de natuur, oorlog, verraad, stilte en dood.

Het fraai uitgegeven boek, in een vormgeving van Thomas Soete uit Gent bevat ook een link naar een muziek- en filmopname met als titel Now’s the Time 2022, een verwijzing naar jazz legende Charlie Parker en de Amerikaanse schilder Jean-Michel Basquiat. In de videofilm (23') vertolkt Roger de Neef, geruggesteund door altsax Ben Sluijs en contrabassist Brice Soniano, het hommagegedicht voor Charlie Parker en Jean-Michel Basquiat. Bekijk de video hier

‘Mocht ik mezelf portretteren’, aldus De Neef, ‘dan zou ik best tevreden zijn met de typering: “de dichter op voetzolen van een boom en met de stem van vogels”’.

Roger de Neef (1941) was journalist bij Nationaal Persbureau Belga en jazz- en kunstcommentator bij de vroegere BRT-radio 1. Hij heeft, vanaf 1967 tot nu, ruim twintig poëziebundels en enkele essays over beeldende kunsten gepubliceerd. Het hier is een selecte bloemlezing uit zijn oeuvre (1962-2022), voorzien van een eigen voorwoord. De Neef werd herhaaldelijk onderscheiden, onder meer in 1986 met de Driejaarlijkse Staatsprijs voor Poëzie.

Op zaterdag 1 oktober om 16 uur stellen Roger de Neef en Poëziecentrum de verzamelbundel Het hier voor te Brussel, in het huis van de Raad van de Vlaamse Gemeenschapscommissie, (Lombardstraat 61-67, 1000 Brussel). Poëziecentrum verzorgt de boekenstand. Toegang op uitnodiging.

Het programma ziet er als volgt uit:
  • Welkomstwoord van Daniël Buyle, eregriffier van de Raad van de Vlaamse Gemeenschapscommissie en ondervoorzitter van de Arkprijs van het Vrije Woord.
  • Een toespraak met duiding rond het lyrisch oeuvre van Roger de Neef door Carl De Strycker, directeur van Poëziecentrum.
  • De vertoning van de video Now’s the Time 2022.
  • Het dankwoord van de auteur met enkele gedichten.
  • Overhandiging van de eerste exemplaren gevolgd door een receptie in de Van Ruusbroec- en Verlooyzaal.

TIJDcongres. Tegelijkertijd - MoMeNT Tongeren

Natuurlijk verdient klimaat een congres van wereldformaat. Maar mag TIJD een volgend thema zijn?

Als oudste en dus eerste stad van België wil Tongeren alvast daarin enige voorsprong nemen en wordt het DNA van de stad, TIJD, stevig gebezigd.

MoMeNT, het zomerse Tongerse cultuurfestival dat tijd in zich draagt, eindigt in september traditiegetrouw met een tijdcongres.

Deze zesde editie geniet de steun  van Poëziecentrum en de curator Erik Vlaminck focust op het thema Tegelijkertijd:

Terwijl de ene wit zegt, zegt de andere zwart – terwijl een tijdcongres plaatsvindt (ca. 120 minuten), worden er tegelijkertijd wereldwijd meer dan 25.000 kinderen geboren – terwijl een tijdcongres plaatsvindt, wordt er tegelijkertijd wereldwijd ca. 400.000 euro uitgegeven aan wapens – terwijl een tijdcongres plaatsvindt, worden er tegelijkertijd 3,5 miljoen bomen gekapt - enz.

Tijdens het Tijdcongres op zaterdag 17 september, wordt gefocust op de kracht van columnisten. Columnisten van vandaag en gisteren komen aan het woord en aan bod. Nu al genoteerd: Julie Cafmeyer (De Morgen), Hind Fraihi (De Tijd, De Lage Landen), Bieke Purnelle (Mo*, De Standaard), Christophe Deborsu en Erik Vlaminck (Sociaal.net, De Standaard). Ook het nog steeds actuele werk van Herman Heijermans, Stijn De Paepe en Joseph Roth komt in beeld. Jelle Van Riet leidt de avond in goede banen. Bestel hier je ticket voor de avond in de VELINX op 17/09.

Poëziecentrum zorgt ervoor dat dit TIJDcongres ver voorbij het eindapplaus van die zaterdagavond 17 september 2022 loopt en tekent voor een prachtige verzamelbundel waarin zowel de geselecteerde columns als de speciaal geschreven MoMeNT-columns worden opgenomen.

Hullo Bu-Bye Koko Come In - Koleka Putuma, vertaald door Ludo Abicht

In deze tweede bundel ontwikkelt Koleka Putuma de thema’s uit haar eerste werk Collectief geheugenverlies verder. Ook hier gaat het over de positie van een jonge zwarte en lesbische Zuid-Afrikaanse vrouw in een land dat nog nabloedt na eeuwen kolonisering en driekwart eeuw Apartheid.  Maar de accenten verschuiven van het politieke en sociale leed dat nog altijd nazindert naar de moeizame opbouw van een eigen cultuur in een door niet-zwarten gedomineerde wereld.  Daarom roept ze de herinnering op aan pioniers als Nina Simone, Brenda Fassie en Miriam Makeba:

telkens ze het je vroegen

is het dan

          May-kay-ba

          Mer-ker-bi

          Mu-ka-ba

           Me-ker-bah

           Mi-kay-beh

en jij

beleefd en vriendelijk

Makeba, yes.

Daarom pleit ze ook voor de herontdekking en opwaardering van de Afrikaanse talen en cultuur en is ze bijzonder scherp voor niet-zwarten, die ondanks alles hun vooroordelen niet kunnen wegsteken, maar evenzeer voor zwarten die zich door de bling bling van de westerse entertainmentcultuur laten verblinden. Deze nieuwe bundel is, opnieuw, een hartstochtelijk, soms ironisch en af en toe wrang requisitoir voor Afrikaanse authenticiteit.

Koleka Putuma (1993) debuteerde in 2017 met Collective Amnesia, dat intussen in zes talen vertaald werd en meteen een bestseller werd. Ze is ook een rapper en podiumkunstenares die zowel in Zuid-Afrika als daarbuiten bekend geworden is. In haar verzen maakt ze vaak gebruik van herhalingen die doen denken aan muzikale hoogstandjes als Boléro van Ravel die de lezers in een wervel van beelden en ideeën meesleuren, of van understatements die vanwege datgene wat niet gezegd maar gesuggereerd wordt soms harder aankomen dan de scherpste pamfletten.

Ludo  Abicht (1936) doceerde filosofie en literatuur in Canada (Fredericton), de USA (Antioch en Berkeley), Gent en Antwerpen.Hij vertaalde gedichten van onder meer Emily Dickinson, Pablo Neruda en William Carlos Williams. Hij vertaalde ook de eerste bundel van Koleka Putuma.

 

Van augustus tot oktober zie je Koleka Putuma op verschillende plaatsen live aan het werk in Europa.
Ontdek hier de locaties in Vlaanderen en Nederland waar je moet zijn om kennis te maken met haar nieuwe bundel.

  • woensdag 28 september 2022, 20u30, SPOT Groningen: "Taken Out of Con(text), a text experiment". Tickets en info: klik hier.
  • vrijdag 7 oktober 2022, 20u, Stadsschouwburg Brugge: "Poetry meets South African jazz and contemporary sounds. Met Koleka Putuma en Tumi Mogorosi tijdens het AMOK-festival van KAAP Brugge". Poëziecentrum is aanwezig met een boekenstand. Lees hier meer over het hele AMOK-festival. Tickets voor de avond met Koleka Putuma: klik hier.
  • maandag 10 oktober 2022, 16u30, lezing in de Faculteit Letteren en Wijsbegeerte van de UGent (Blandijnberg 2, 1e verdieping) i.s.m. het Gents Centrum voor het Afrikaans en de Studie van Zuid-Afrika (Universiteit Gent). Koleka Putuma zal gedichten voordragen en ze gaat nadien in gesprek over haar werk met prof. Caroline Janssen. Lees hier de aankondiging en schrijf je gratis in.

 

Apéro Poëzie - samengesteld door Carl De Strycker & Katrien Van der Perre

Sinds 2016 zijn Poëziecentrum en deAuteurs tijdens Theater aan Zee te gast in Kaap met het wervelende poëzieprogramma Apéro Poëzie. Daarin vertelt een bekende poëzieliefhebber over zijn favoriete gedichten en mag die een lievelingsdichter uitnodigen. Daarnaast wordt er ook altijd een debutant voorgesteld aan het publiek. In Apéro Poëzie wordt niet alleen gepraat over poëzie, maar worden de gedichten ook live getekend door een illustrator.

 

Naar aanleiding van de vijfde editie dit jaar kijken we terug op de voorstellingen waarin poëzie gelezen, besproken, getekend en gezongen wordt. De bloemlezing bevat gedichten van alle dichters die te gast waren en illustraties van alle tekenaars die we mochten ontvangen. Het is werk dat gebracht werd met zicht op zee en dat zich leent om bij een aperitief te lezen en te herlezen.

Met gedichten van onder anderen: Charlotte Van den Broeck, Delphine Lecompte, Hagar Peeters, Tonnus Oosterhoff, Peter Verhelst en Kira Wuck.

Met illustraties van onder anderen Sabien Clement, Shamisa Debroey, Gerda Dendooven, Ingrid Godon, Wide Vercnocke en Sarah Yu Zeebroek.

Bergen bergen slagroomsoezen - 5 jaar Gouden Poëziemedaille en Poëziesterren

Na vijf edities Gouden Poëziemedaille en vijf edities Poëziesterren voor kinderen van 4 tot 12 jaar worden nu de hoogtepunten gebundeld in de bloemlezing Bergen bergen slagroomsoezen. Gestart in 2014 als een experiment in het onderwijs, schreven zich in 2022 al 105.000 leerlingen van 6034 klassen in om mee te stemmen voor hun lievelingsgedicht, telkens in hun leeftijdscategorie; een vakjury reikt een medaille uit aan de auteur van de beste dichtbundel.

De bloemlezing Bergen bergen slagroomsoezen (PoëzieCentrum, 2022) verzamelt de twintig hoogtepunten uit deze vijf edities, en brengt ook vijf tekenaars in beeld die de voorbije edities de opdracht kregen de winnende gedichten te illustreren. Deze bloemlezing kwam tot stand vanuit de samenwerking tussen CANON Cultuurcel en Poëziecentrum. De bundel kost 15 euro en is verkrijgbaar via de (web)shop van Poëziecentrum.

Het project past binnen de campagne Vrienden voor het Lezen en brengt ook moeilijke lezers tot bij taal die feestviert: poëzie. Ministers Ben Weyts (onderwijs) en Jan Jambon (cultuur), die dit project ondersteunen, ontvingen het eerste exemplaar van de bundel en kozen ook hun lievelingsgedicht. Je leest het interview met de beide ministers hier of in de laatste Poëziekrant van 2022 (decembernummer).

Mede dankzij deAuteurs, die de productie sponsorde, ontvangen alle basisscholen de bundel Bergen bergen slagroomsoezen vanaf 22/09/2022 op hun schooladres, samen met het magazine Boekenjuf/meester 2022 en info over de komende voorleesweek in november. Recente poëzie lezen, prikkelt niet alleen de smaak van jonge lezers en hun liefde voor taal maar stimuleert ook uitgevers om te blijven investeren in dit waardevolle genre. Leerkrachten komen in contact met hedendaagse taalvondsten en brengen rijke teksten binnen in hun klas. Nadien vinden ze, net als uitgevers van schoolmateriaal, heel wat educatieve inspiratie op CultuurkuurKlik hier voor meer informatie.

Bij de bekroonde gedichten werden lestips ontwikkeld om creatief met poëzie aan de slag te gaan. Van de vier winnende gedichten maakte illustratrice Lotte Van De Walle prachtige, kleurrijke posters! Samen met het magazine worden ook deze posters in het  gratis leespakket verspreid naar alle basisscholen in Vlaanderen. Klik hier voor meer informatie.

Op zoek naar meer info over het educatief project Gouden Poëziemedaille en de Poëziesterren? Klik hier voor meer informatie.